head45.jpg
Forsķša
Pistlar
Æviágrip
Fyrirspurn
Myndir
Tenglar
Byggšamįl
Sjįvarśtvegsmįl
Utanrķkismįl
Heilbrigšis/velferšarmįl
Samgöngumįl
Mennta- og skólamįl
Efnahags- og skattamįl
Almenn stjórnmįl
Deila į Facebook

Strśktśrvandi viš Laugaveg - vantar fleiri kvótakerfi ? 9. jślķ 1993

Er landsbyggšin óvinur launafólks eša er fólk į landsbyggšinni og launafólk tveir ašskildir žjóšfélagshópar meš ólķka hagsmuni sem rekast į? Svo er aš skilja į grein sem birtist ķ sķšasta Vikublaši undir fyrirsögninni „Rķkisstjórnin blekkir og launafólk borgar.“

Žar er sett fram sś žjóšfélagslega greining aš „gengisfelling (hafi veriš) til žess gerš aš taka fjįrmuni frį launafólki til aš višhalda óbreyttri byggš ķ landinu“ og hnykkt į meš eftirfarandi: „Vališ stendur į milli žess aš halda byggšinni ķ landinu ķ nśverandi horfi og greiša fyrir žaš meš hęrri sköttum eša aš grisja byggšina meš žeim hętti aš stjórnvöld haldi aš sér höndum žegar skuldug fyrirtęki verša gjaldžrota en grķpa ekki til gengisfellinga og lįnabreytinga til aš reksturinn haldi įfram.“

Žessi tónn hefur svo sem heyrst įšur. Kratarnir eru mjög uppteknir af žessari hugsun og sjįlfur forsętisrįšherrann, hreppsnefndarmašur ķ Reykjavķk, hélt žessu fram haustiš 1991. En žaš kemur į óvart aš mįlgagn Alžżšubandalagsins hafi sżkst af žessum vķrus og žykir mér stunginn tólkurinn. Žaš er fremur ógešfellt aš flokka landsmenn ķ tvo hópa; annan sem bżr į landsbyggšinni og starfar viš sjįvarśtveg – sį er dżr og óhagkvęmur; og svo hinn sem bżr vęntanlega į höfušborgarsvęšinu, er kallašur launafólk og veršur aš borga hęrri skatta vegna fyrrnefnda hópsins. Fyrir utan aš žessi skipting er arfavitlaus, žį mį meš višlķka hundalógķk bśa til żmsar skiptingar og halda žvķ fram aš einn hópur sé byrši į öšrum. Til dęmis mį segja aš žeir sem bśa ķ stóru ķbśšarhśsnęši séu byrši į žeim sem bśa ķ litlu. Meš einföldum reikningsęfingum er hęgt aš sżna fram į aš hęgt sé aš koma 100 žśsund Reykvķkingum fyrir ķ minna hśsnęši og fęrri ķbśšum viš fęrri götur o.s.frv. og reikna svo śt einhverja milljaršatugi sem ekki sparast af žvķ aš veruleikinn er annar. Og kalla žetta strśktśrvanda og skrifa um žaš grein ķ Vikublašiš.

Enn ekki meira um žaš. Žaš žyrfti langa grein til žess aš taka žetta efni fyrir. Ašeins tvennt til višbótar. Žaš fyrra varšar hina śreltu fyrirgreišslupólitķk viš sjįvarśtveginn eins og žaš heitir ķ Vikublašsgreininni. Gengisfelling er ekki įkvöršuš śt frį stöšu gjaldžrota fyrirtękja og gagnast žeim hvaš sķst. Uppsafnašur skuldavandi ķ sjįvarśtvegi er ekki fyrst og fremst aš kenna mislukkušum forstjórum heldur stjórnvaldsašgeršum. Hįir vextir og fullkomiš frelsi į veršlagningu vöru og žjónustu til sjįvarśtvegs hękkar śtgjöldin.

Tekjurnar rįšast af gengisskrįningunni sem aftur er įkvešin meš handafli stjórnvalda. Svo dęmi sé tekiš žį flęddu milljaršatugir króna frį sjįvarśtvegi meš fastgengisstefnunni ķ tķš rķkisstjórnar Žorsteins Pįlssonar. Žeir komu m.a. fram ķ lęgra vöruverši en ella hefši veriš, ž.e. sjįvarśtvegurinn nišurgreiddi almennt vöruverš ķ landinu. Strśktśrvandinn ķ sjįvarśtvegi er fremur fólginn ķ žessu misręmi į įkvöršun tekna og gjalda en dreifingu fyrirtękjanna um landiš.

Hvernig leyfa menn sé aš vilja veiša…….

Sķšara atrišiš er um žaš meinta óžurftarverk Bolvķkinga aš žeir vilja gera śt sķn skip og reka frystihśs og hlut žingmanna kjördęmisins ķ žvķ. Bolungavķk er ekki eini stašurinn sem hefur mįtt žola gjaldžrot ašalatvinnufyrirtękisins į stašnum. Žessa slóš hafa į undan gengiš hin sķšustu įr Patreksfjöršur, Bķldudalur og Sušureyri, svo einhverjir stašir séu nefndir.

Allir staširnir eiga žaš sammerkt aš hafa oršiš til vegna nįlęgšar viš fiskimiš. Žaš er forsenda tilveru žeirra, žeir liggja vel viš aušlindinni. Forsendan hefur ekki breyst, fiskimišin eru enn į sķnum staš. Žar meš er nįttśrulegur grundvöllur enn fyrir hendi. Engan vegin getur žaš veriš óžurftarverk aš sjįvarśtvegur verši įfram į žessum stöšum, heldur miklu fremur žjóšhagslega hagkvęmt. Žaš er enginn daušadómur fyrir plįss sem žessi aš fyrirtęki fari į hausinn. Mešan nįttśrulegar ašstęšur eru fyrir hendi og almennur rekstrargrundvöllur ķ sjįvarśtvegi munu koma nż fyrirtęki ķ staš žeirra sem falla.

Óžurftarverkiš eru žau mannanna verk aš bśa til skömmtunarkerfi réttinda sem ganga kaupum og sölum og gera aš verkum aš fólk ķ sjįvarplįssum veršur aš borga sérstakan skatt til aš geta bjargaš sér. Žvķ mišur eru žeir of margir blżantsnagararnir ķ stjórnkerfinu sem halda aš hęgt sé aš reka sjįvarśtveg eins og mišstżršan įętlunarbśskap. Žetta var reynt fyrir austan. Žaš kemur mér į óvart aš bak viš tölvu į Laugaveginum leynist stušningur viš įętlunarbśskapinn.

Hvaš Bolvķkinga varšar er rétt aš upplżsa mįlgagn Alžżšubandalagsins um aš žeir žurftu aš greiša um žaš bil hįlfan milljarš króna fyrir kvótann, žaš er sérstakur skattur sem launamenn ķ plįssinu žurfa aš borga auk žess aš greiša sinn hlut ķ reikningnum sem sendur er skattgreišendum vegna gjaldžrotsins. Sį skattur rennur aš mestu til opinberra sjóša og banka. Mér er ekki kunnugt um sambęrilegan Laugavegsskatt.

Og aš lokum; engin fyrirgreišsla hefur fengist śr opinberum sjóšum vegna kaupa Bolvķkinga į togurum sķnum og hefur ekki stašiš til boša. Žeir verša aš standa sjįlfir aš fullu undir endurreisn atvinnulķfsins og munu gera žaš žótt kvótaskatturinn reynist žeim vafalaust žungur ķ skauti. Mér er spurn; hvaš į Vikublašiš aš borga mikiš af gjaldžroti Žjóšviljans?

Höfundur er žingmašur Alžżšubandalagsins fyrir Vestfjaršakjördęmi.

Vikublašiš 9. jślķ 1993.


Netfangiš žitt:
Skrį netfang
Afskrį netfang
vķsa vikunnar ( 154) Betra vęri žetta žing
Vķsa vikunnar ( 153): Viš erum flest ķ vķgamóš
Vķsa vikunnar (152): Eitthvaš heggur kaldan kjöl
Vķsa vikunnar ( 151): Illa fenginn aušinn žinn
Vķsa vikunnar ( 150): Ętķš sé žķn gata greiš
Vķsa vikunnar ( 149): Lśiš hef ég bakiš beygt
Vķsa vikunnar(148) : Góšra vina hylli hljóttu
Vķsa vikunnar ( 147): Djśpmanna dug og elju
Vķsa vikunnar ( 146): Sęll ég skynja landsins tungumįl
Vķsa vikunnar ( 145): Nś er undir sól aš sjį
Vķsa vikunnar ( 144): Ég leita žķn vor
Vķsa vikunnar (143): Ķhaldsins er nś senn
Vķsa vikunnar ( 142): Senn mun blįna himinn hįr
Vķsa vikunnar ( 141): Grösin fölna, grįna fjöll
Vķsa vikunnar (140): Aušstétt brżtur ofan frį

Skoša eldri mola
Kristinn H. Gunnarsson · Traðarstígur 12 · 415 Bolungavík · Sími 892-7630 Netfang: kristinn@kristinn.is